De Elo-rating bij het schaken: hoe het werkt en hoe je vooruitgang boekt

Elo-rating: hoe werkt het en verbeteren

De Elo-rating is het internationale systeem dat de kracht van een schaker meet: hoe hoger het getal, hoe sterker de speler. Het werd in 1960 bedacht door de natuurkundige Arpad Elo en loopt van 800 voor een beginner tot meer dan 2800 voor de wereldtop. Deze gids legt uit hoe de Elo-rating wordt berekend, op welk niveau jij je bevindt en hoe je je jouw Elo kunt verbeteren.

♛

In het kort
• Definitie: de Elo-rating meet de kracht van een schaker met een getal, bedacht in 1960 door Arpad Elo.
• Niveauschaal: van 800 (beginner) tot meer dan 2800 (wereldtop), met duidelijke niveaus per speelsterkte.
• Berekening: de Elo-formule vergelijkt de verwachte score met de werkelijke score, met een K-factor die bepaalt hoeveel punten je wint of verliest.
• Wereldranglijst: de FIDE publiceert elke maand de wereldranglijst van spelers en bonden.
• Elo online: de ratings van Chess.com en Lichess zijn niet te vergelijken met de officiële FIDE-Elo.
• Vooruitgang boeken: partijen analyseren, puzzels oplossen en in erkende toernooien spelen zijn de krachtigste manieren om jouw Elo te laten stijgen.

Update van 23 oktober 2026: titel en samenvatting bijgewerkt om beter aan te sluiten bij zoekopdrachten naar elo schaken.

Het ELO-systeem eenvoudig uitgelegd

Wat is ELO bij het schaken? Het is een getal (meestal tussen 800 en 2900) dat jouw speelniveau weergeeft. Een beginner start rond 800-1000. Een clubspeler zit tussen 1400 en 1800. Een grootmeester gaat boven de 2500. Het absolute record is in handen van Magnus Carlsen met 2882 punten.

Het principe is eenvoudig: win je van een hoger geklasseerde speler, dan krijg je veel punten. Verlies je van een lager geklasseerde speler, dan verlies je veel punten. De winst en het verlies worden wiskundig berekend om de verwachte kans op het resultaat weer te geven.

Niveauschaal van ELO

ELONiveauOmschrijvingBekende spelers op dit niveau
400-800Absolute beginnerKent de basisregels, speelt willekeurig—
800-1000BeginnerBegrijpt de basisprincipes, maakt grove fouten—
1000-1200Gevorderde beginnerKent enkele openingen, ziet eenvoudige dreigingen—
1200-1400Gemiddelde spelerBeheerst elementaire tactiek, speelt in een club—
1400-1600ClubspelerBegrijpt strategie, rekent 3-4 zetten vooruitGemiddelde FFE-clubspeler
1600-1800Ervaren spelerGoede positionele en tactische beheersing—
1800-2000Expert / kandidaat-meesterDiep rekenwerk, stevig openingsrepertoire—
2000-2200FIDE-meester (FM)Eerste internationale FIDE-titel—
2200-2400Internationaal Meester (IM)Professioneel, internationale toernooien—
2400-2500Grootmeester (GM)De wereldtop, ongeveer 1800 spelers—
2500-2700Super-grootmeesterTop 200 wereldwijdMVL (~2740), Fischer (2785)
2700-2800Absolute topTop 20 wereldwijdKasparov (2851)
2800+Levende legendeHistorisch recordCarlsen (2882)

Hoe wordt de ELO-rating berekend?

De ELO-formule berust op een kansberekening. Vóór elke partij schat het systeem de winstkans van elke speler op basis van het ratingverschil. Na de partij worden de punten aangepast:

📈 Winst tegen een sterkere speler

Je wint veel punten (15-30+). Het systeem “beloont” de onverwachte prestatie. Dit is de snelste manier om jouw Elo-rating te laten stijgen.

📉 Verlies tegen een zwakkere speler

Je verliest veel punten (15-30+). Het systeem “bestraft” de tegenvallende prestatie. Daarom passen sterke spelers op om hun tegenstanders niet te onderschatten.

📄 Winst tegen een speler van gelijk niveau

Je wint een gemiddeld aantal punten (~10-15). Dit is het meest voorkomende scenario en de vooruitgang is langzaam maar gestaag.

📊 Remise

Speel je remise tegen een hoger geklasseerde speler, dan win je enkele punten. Tegen een lager geklasseerde speler verlies je er enkele. De remise “beloont” de zwakkere speler.

Jouw ELO berekenen: de exacte formule is Nieuwe ELO = Oude ELO + K x (Werkelijke score – Verwachte score), waarbij K een coëfficiënt is (meestal 20-40 voor reguliere spelers, 10 voor spelers boven 2400). De verwachte score hangt af van het ratingverschil tussen beide spelers. Online platforms (Chess.com, Lichess) berekenen jouw ELO automatisch na elke partij.

Je Elo berekenen: een cijfervoorbeeld

Om de formule om te zetten in een concreet resultaat, nemen we een speler A met een rating van 1.500 die het opneemt tegen speler B met een rating van 1.700. De winstverwachting van speler A wordt als volgt berekend: E(A) = 1 / (1 + 10^((1700-1500)/400)) ≈ 0,24, dus ongeveer 24% winstkans op papier.

Wint speler A met een K-factor van 20 (reguliere speler), dan wordt zijn nieuwe Elo: 1.500 + 20 × (1 − 0,24) ≈ 1.515. Speler B, die verliest terwijl hij favoriet was, zakt op zijn beurt ongeveer 15 punten terug, naar rond de 1.685. Hoe groter het aanvankelijke verschil, hoe groter de puntenverschuiving bij een verrassende uitslag.

De huidige wereldranglijst

De wereldranglijst schaken wordt elke maand gepubliceerd door de FIDE (Internationale Schaakbond). In 2026 ziet de wereldwijde top 5 er zo uit:

#SpelerLandELO
1Magnus CarlsenNoorwegen~2830
2Fabiano CaruanaVS~2795
3Hikaru NakamuraVS~2790
4Alireza FirouzjaFrankrijk~2785
5Ding LirenChina~2780

Voor de Elo-rating schaken Frankrijk publiceert de FFE een aparte nationale ranglijst. De beste Franse spelers zijn Maxime Vachier-Lagrave (MVL) en Alireza Firouzja. Voor meer over zijn parcours, lees ons portret van Alireza Firouzja, het Frans-Iraanse wonderkind dat de wereldtitel ambieert.

Elo-rating per land: welke bonden domineren het schaken?

Naast de individuele ranglijst publiceert de FIDE elke maand ook een ranglijst per bond, gebaseerd op het gemiddelde Elo van de beste spelers per land. De historisch sterkste landen zijn Rusland, de Verenigde Staten, China, India en Noorwegen, gedragen door een groot aantal grootmeesters.

Frankrijk staat bij de best geklasseerde landen ter wereld; ontdek de details van zijn positie in ons artikel Schaken wereldwijd: behoort Frankrijk tot de 8 sterkste schaaklanden?. Op nationaal niveau concentreren sommige regio’s meer leden en actieve clubs, zoals blijkt uit ons overzicht van de actiefste Franse schaakregio’s.

Elo FIDE, Chess.com, Lichess: waarom zijn de cijfers niet te vergelijken?

De Elo-rating die op Chess.com of Lichess wordt weergegeven heeft geen officiële waarde en kan niet rechtstreeks worden gelijkgesteld aan de FIDE-Elo: elk platform beheert zijn eigen spelersbestand, zijn eigen algoritme en zijn eigen rekenregels.

CriteriumFIDEChess.comLichess
OrganisatieInternationale SchaakbondPrivéplatformPrivéplatform, open source
GebruikOfficiële titels (CM, FM, IM, GM)Interne ranglijst van de siteInterne ranglijst van de site
AlgoritmeKlassieke Elo met variabele K-factorEigen systeem afgeleid van EloGlicko-2, een doorontwikkeling van Elo
Vergelijkbaar met FIDE?—Nee, ander spelersbestandNee, ander spelersbestand

Een speler kan dus een Chess.com-Elo hebben die duidelijk hoger of lager is dan zijn FIDE-Elo, zonder dat dit tegenstrijdig is: het zijn twee verschillende schalen, gebaseerd op verschillende spelerspopulaties.

Hoe laat je jouw ELO stijgen?

Voor concrete strategieën om jouw Elo-rating te verbeteren, bekijk ons speciale artikel: strategieën om je Elo te verbeteren. Kort samengevat: de strategische waarde van elk stuk begrijpen, te beginnen met het paard, helpt je ook vooruitgang te boeken: zie ons artikel over de rol van het paard bij het schaken.

1. Analyseer elke partij

Gebruik Lichess (gratis) om te analyseren met Stockfish. Identificeer je terugkerende fouten.

2. Los puzzels op

20-30 min per dag tactiek. Onze elektronische schaakborden bevatten oefeningen.

3. Speel in toernooien

Partijen onder echte omstandigheden onthullen je zwakke punten beter dan online spelen.

4. Bestudeer openingen

Beheers 2-3 openingen grondig. Onze boeken en cursussen begeleiden je daarbij.

Veelgestelde vragen

Wat is een voorlopige Elo?

Zolang een speler niet voldoende erkende partijen heeft gespeeld, wordt zijn rating als voorlopig beschouwd: deze schommelt sterker na elke partij, totdat het systeem het werkelijke niveau nauwkeuriger heeft ingeschat.

Daalt de Elo-rating als je niet speelt?

Nee. De Elo verandert alleen na een erkende partij: zonder gespeelde partij blijft hij ongewijzigd, zelfs na meerdere maanden zonder competitie.

Bestaan er meerdere Elo-ratings voor dezelfde speler?

Ja. De FIDE berekent een aparte rating voor elk speeltempo: klassiek, rapid en blitz. Eenzelfde speler kan dus drie verschillende Elo’s hebben, afhankelijk van het gespeelde format.

Hoe word je internationaal grootmeester?

De titel van grootmeester wordt behaald door zowel een minimale Elo-rating als meerdere normen te behalen in door de FIDE erkende toernooien, op voordracht van de nationale bond. Het is dus geen eenvoudige automatische Elo-drempel, maar een dubbele voorwaarde.

Hoe krijg je een officiële FIDE-rating?

Om een FIDE-rating te krijgen, moet je erkende partijen spelen in toernooien die door de internationale bond worden erkend, meestal via een nationale bond: in Frankrijk geeft de Fédération française des échecs (FFE) de licentie af die nodig is om aan deze competities deel te nemen.

Eenmaal gelicentieerd, kun je door regelmatig in een club of erkend toernooi te spelen een eerste rating behalen en die vervolgens partij na partij laten groeien. Om te trainen onder omstandigheden die lijken op een wedstrijd, kun je beter reglementair materiaal gebruiken: een digitale schaakklok om de speeltijd te beheren, een schaakbord met toernooiafmetingen en een Staunton-schaakspel dat voldoet aan het clubformaat. Om onderweg tussen twee toernooien te trainen, blijft een opvouwbaar reisschaakbord de handigste oplossing.

♛

Delphine D., redactie van Le Palais des Échecs, Franse winkel die sinds 2008 gespecialiseerd is in houten schaaksets en schaakborden. Onze gidsen zijn gebaseerd op de vragen van onze klanten, de officiële FIDE-regels en de producten die wij zelf verkopen en opmeten. Ze worden regelmatig nagelezen en bijgewerkt. De redactie

Boek vooruitgang en verhoog jouw ELO

Videocursussen, trainingsschaakborden, strategieboeken: alles om in rating te stijgen.

Cursussen Elektronisch Boeken
Schaakspellen Amerikaanse Burgeroorlog: onze thematische selectie

Vecht moedig voor de hereniging van het land met een van deze indrukwekkende schaakspellen uit [...]

Top 7 gezelschapsspellen die je intelligentie (echt) een boost geven!

We weten het allemaal, vermaak is niet alleen een bron van plezier, het kan ook [...]

De schaakstukken van het Isle of Lewis: geschiedenis, mysterie en collectie

Herbeleef de 12e eeuw met het schaakspel van Isle of Lewis. Dit artikel vertelt je [...]

Reviews van onze klanten

4,8/5★★★★★753 geverifieerde reviews
Reviews verzameld doorTrustpilot

Laden…